Aranabilir Sözlük

Amatör Telsiz Sözlüğü

Q kodları, genel jargon, kısaltmalar, SWL terimleri, temel elektronik & anten kavramları, dijital mod terimleri ve contest/ödül kavramları — tek sayfada, aranabilir.

73
"En iyi dileklerimle" anlamında veda ifadesi — hem yazıda hem sesli iletişimde kullanılır. Amatör telsiz Mors kod defterlerinden gelen tarihi bir kısaltmadır.
88
"Sevgi ve öpücükler" anlamında, genellikle YL/OM arasında kullanılan daha samimi bir veda ifadesi (73'ün daha içten hali).
A-İndeksi
K-indeksinin günlük ortalamasından türetilen, jeomanyetik aktivitenin 24 saatlik seyrini gösteren gösterge.
Activator / Hunter
POTA/SOTA gibi etkinliklerde sahadan yayın yapan (activator) ve onunla QSO yapan (hunter) taraflar.
AFSK
Audio Frequency Shift Keying — FSK sinyalinin ses kartı/mikrofon girişi üzerinden gönderildiği yöntem; APRS gibi sistemlerde kullanılır.
ALC
Automatic Level Control — ses seviyesi beklenenden yükseldiğinde kazancı otomatik kısarak aşırı modülasyonu önleyen devre.
AM
Amplitude Modulation (Genlik Modülasyonu) — taşıyıcının genliğinin ses sinyaliyle değiştirildiği, radyonun en eski modülasyon türü.
AMBE+2
DMR gibi dijital ses sistemlerinde konuşmayı az sayıda bite sıkıştıran ses kodlayıcı (vocoder).
Amper-saat (Ah)
Bir akünün kapasitesini gösteren birim — akü kapasitesinin (Ah) çekilen akıma (A) bölünmesiyle yaklaşık kaç saat dayanacağı hesaplanabilir.
Amplifikatör Sınıfları (Class A/B/C)
Güç amplifikatörlerinin çalışma biçimine göre sınıflandırılması — Class A en doğrusal ama en az verimli, Class C en verimli ama doğrusal olmayan (bu yüzden sadece FM/CW gibi sabit genlikli sinyallerde kullanılabilen) uçlardır.
Anten Tüneri (ATU)
Verici ile anten arasındaki empedans uyumsuzluğunu elektronik olarak düzelterek SWR'ı düşüren cihaz.
APRS
Automatic Packet Reporting System — konum, mesaj ve telemetri verisini paylaşmak için kullanılan dijital paket sistemi.
Ara Frekans (IF)
Süperheterodin alıcılarda, gelen sinyalin lokal osilatörle karıştırılması sonucu elde edilen, sabit ve filtrelemesi kolay ara basamak frekansı.
AX.25
APRS gibi paket radyo sistemlerinin dayandığı, veriyi yapılandırılmış paketler halinde ileten temel protokol.
Balun
Dengesiz (unbalanced, koaksiyel besleme) ile dengeli (balanced, dipol gibi) sistemler arasında dönüşüm yapan, adını "balance-unbalance"dan alan aparat.
Beacon (İşaret Vericisi)
Belirli bir frekansta sürekli/periyodik olarak kimliğini yayınlayan, yayılım koşullarını izlemek için kullanılan otomatik verici — IBP (International Beacon Project) ağı buna bir örnektir.
Besleme Hattı (Feedline)
Vericiyi antene bağlayan kablo — amatör telsizde genellikle koaksiyel kablo kullanılır.
Boat Anchor
Eski, ağır ve lamba (tüp) devreli telsiz cihazları için kullanılan sevecen argo terim — adını taşınmasının zorluğundan alır.
Bobin (İndüktör)
Manyetik alan aracılığıyla enerji depolayan, akımdaki ani değişime direnç gösteren temel elektronik bileşen; birimi Henry.
Break / Breaking In
Devam eden bir görüşmeye (QSO'ya) katılmak veya acil bir durumu bildirmek için araya girme — genellikle "break" veya çağrı işaretiyle yapılır.
Broadcast DXing
Uzak, zayıf veya nadir kısa dalga yayın istasyonlarını yakalamaya çalışma hobisi.
C4FM / System Fusion
Yaesu'nun geliştirdiği dijital ses protokolü; analog/dijital otomatik geçiş (AMS) özelliğiyle bilinir.
Cabrillo
Contest sonuçlarını organizatörlere göndermek için kullanılan standart log dosyası formatı.
Cliff Effect (Uçurum Etkisi)
Dijital sinyallerde, belirli bir eşiğin altına düşüldüğünde sesin kademeli bozulma göstermeden aniden tamamen kesilmesi — analog FM'in aksine.
Courtesy Tone
Bir röle üzerinden yapılan konuşma bittiğinde duyulan kısa "bip" sesi — sıradaki kişinin PTT'ye basabileceğinin ve zaman aşımı sayacının sıfırlandığının işaretidir.
CQ
"Herhangi bir istasyon, beni duyan var mı?" anlamında genel çağrı — bir QSO başlatmak için bandı dinleyen herkese yapılan açık davet ("CQ CQ CQ, burada...").
CTCSS
Continuous Tone-Coded Squelch System — röleye erişim için gönderilen sürekli, duyulmayan alt-ses tonu.
CW
Continuous Wave — Mors koduyla haberleşme modu.
D-STAR
Icom öncülüğünde geliştirilen, ilk yaygın dijital sesli amatör radyo protokollerinden biri.
D/E/F Katmanları
İyonosferin farklı yükseklikteki katmanları — D katmanı gündüz düşük frekansları soğurur, F katmanı en yüksek frekansları yansıtarak en uzun mesafeli yayılımı sağlar.
Dalga Boyu (λ)
Bir sinyalin bir tam periyodunun kapladığı fiziksel mesafe; frekansla ters orantılıdır (λ[m] ≈ 300 / f[MHz]).
dB / dBm / dBi
Desibel bazlı ölçü birimleri — sinyal gücü (dBm) ve anten kazancı (dBi, izotropik antene göre) için kullanılır.
DCS
Digital-Coded Squelch — CTCSS'in dijital kodlu alternatifi.
Digipeater
APRS paketini alıp tekrar yayınlayan, paketin menzilini bir "atlama" daha uzatan istasyon.
Dipol Anten
Ortadan beslenen, her iki yöne yarım dalga boyunda uzanan iki elemanlı, amatör telsizin en temel ve referans anten türü.
Direktör / Reflektör / Driven Element
Yagi tipi antenlerde sinyali yönlendiren (direktör), yansıtan (reflektör) ve doğrudan beslenen (driven/aktif) elemanlar.
Direnç (Rezistör)
Akım akışını sınırlayan, Ohm cinsinden ölçülen en temel elektronik bileşen.
Diyot
Akımı yalnızca tek yönde geçiren, doğrultma ve sinyal işleme devrelerinde kullanılan yarı iletken bileşen.
DMR
Digital Mobile Radio — talkgroup tabanlı, dijital ses/veri iletim standardı.
Duplekser
Bir röle istasyonunda tek antenin hem alım hem yayın için aynı anda kullanılabilmesini sağlayan, giriş ve çıkış frekanslarını birbirinden ayıran filtre düzeneği.
DX
Uzak mesafe haberleşmesi veya uzak/nadir bir istasyon. "DX yapmak" = uzak istasyonlarla görüşmek.
DX Cluster
Amatörlerin duydukları DX istasyonlarını gerçek zamanlı olarak paylaştığı, internet üzerinden erişilen ortak bildirim/spot ağı.
DXCC
DX Century Club — ARRL'nin 100+ farklı "ülke" (DXCC entity) ile QSO yapan amatörlere verdiği köklü ödül programı.
DXpedition
Amatörlerin nadir/az aktif bir bölgeye (ülke, ada) özel olarak gidip geçici istasyon kurmasıyla yapılan sefer.
EchoLink
Amatör telsiz röle/istasyonlarını internet üzerinden birbirine bağlayan VoIP sistemi.
Elbug / Paddle
Elektronik CW anahtarlarında kullanılan çift kollu Mors gönderme aparatı.
Elmer
Yeni başlayan bir amatöre yol gösteren, mentorluk yapan deneyimli amatör.
EME
Earth-Moon-Earth (Ay Yansımalı) — sinyalin Ay yüzeyinden yansıtılarak görüş hattının çok ötesindeki istasyonlarla haberleşmeyi sağlayan, yüksek güç ve büyük anten gerektiren teknik.
Empedans (Ω)
Bir devrenin/hattın AC akıma gösterdiği toplam direnç; anten ve besleme hattı arasındaki empedans uyumu, verimli sinyal aktarımı için kritiktir.
ERP
Effective Radiated Power — anten kazancı dahil, gerçekte yayılan etkin güç.
Ferrit Çekirdek
Bir kabloya geçirilerek onu etkili bir bobine dönüştüren, düşük frekanslı sinyali geçirirken yüksek frekanslı RF girişimini bastıran manyetik halka.
Fist
Bir operatörün CW (Mors) gönderme tarzı/ritmi — her operatörün kendine özgü "el yazısı" gibidir.
FM
Frequency Modulation — VHF/UHF'te en yaygın sesli mod, röle sistemlerinin temeli.
Frekans Tahsisi
Belirli hizmetlere (yayın, denizcilik, havacılık vb.) uluslararası anlaşmalarla belirli bant aralıklarının ayrılması.
FSK
Frequency Shift Keying — verinin, taşıyıcının iki farklı frekans arasında sıçratılmasıyla iletildiği dijital modülasyon türü (RTTY, APRS, WSPR, FT8'in temeli).
FT8
Zayıf sinyal koşullarında bile kısa, yapılandırılmış mesajlarla haberleşmeyi sağlayan popüler dijital mod.
GMSK
Gaussian Minimum Shift Keying — FSK'nın yumuşatılmış bir türü; D-STAR gibi dijital ses protokollerinde kullanılır.
Greyline
Dünyanın gündüz/gece sınırındaki alacakaranlık kuşağı — bu bölgede HF yayılımı genelde olağanüstü iyi olur.
Ham
Amatör telsizci için kullanılan yaygın İngilizce argo terim.
Harmonik
Bir sinyalin temel frekansının tam katları (2x, 3x gibi) üzerinde oluşan, genellikle istenmeyen ek frekans bileşenleri.
HF / VHF / UHF
High/Very High/Ultra High Frequency — sırasıyla kısa dalga, çok yüksek frekans (2m gibi) ve ultra yüksek frekans (70cm gibi) bantları.
Homebrew
Amatörün kendi yaptığı, ticari olmayan ekipman (anten, verici vb.).
Hotspot
İnternet üzerinden dijital ağlara (DMR/D-STAR/C4FM/YSF) bağlanmayı sağlayan küçük, kişisel köprü cihazı.
IARU
International Amateur Radio Union — dünya amatör radyo derneklerinin çatı örgütü.
iGate
RF üzerinden aldığı APRS paketlerini internete (APRS-IS ağına) aktaran köprü istasyonu.
Image Frequency
Bazı alıcı mimarilerinde, gerçek sinyalle belirli bir sabit mesafedeki güçlü bir istasyonun alıcının iç devresinde karışıp yanlış bir frekansta hayalet sinyal gibi algılanması.
Interval Signal
Uluslararası yayıncıların yayına başlamadan hemen önce veya saat başlarında çaldığı, istasyona özgü kısa müzik/ton dizisi — kimlik doğrulamada güvenilir bir ipucudur.
IOTA
Islands On The Air — ada aktivasyonlarını ve avlarını takip eden uluslararası program.
IRLP
Internet Radio Linking Project — amatör röle istasyonlarını internet üzerinden birbirine bağlayan, EchoLink'e benzer bir sistem.
ITU
International Telecommunication Union — uluslararası telekomünikasyon/frekans düzenleme kurumu.
Işın Genişliği (Beamwidth)
Yönlü bir antenin en güçlü sinyali verdiği açısal aralık; dar ışın genişliği yüksek yönlülük/kazanç anlamına gelir.
K-İndeksi
Dünya'nın manyetik alanındaki kısa vadeli dalgalanmayı (jeomanyetik fırtına şiddetini) gösteren ölçek; yüksek değerler iyonosferi dengesizleştirip HF yayılımını bozabilir.
Karıştırıcı (Mixer)
İki farklı frekansı birleştirip toplamlarını ve farklarını içeren yeni frekanslar üreten devre — süperheterodin alıcı/vericilerin temel yapı taşı.
Kazanç (Gain, dBi/dBd)
Bir antenin sinyali belirli bir yönde ne kadar güçlendirdiğinin ölçüsü — dBi izotropik antene, dBd ise yarım dalga dipole göre kıyaslar.
Kerchunking
Bir röleyi sadece çalışıp çalışmadığını görmek için, hiçbir şey söylemeden PTT'ye basıp bırakma davranışı — telsiz adabına aykırı kabul edilir.
Koaksiyel Kablo (Coax)
İç iletken ile dış örgülü iletken arasında yalıtım bulunan, RF sinyali düşük kayıpla taşımak için kullanılan standart kablo tipi.
Kondansatör (Kapasitör)
Elektrik yükünü elektrik alanında depolayan temel elektronik bileşen; birimi Farad.
Lid
Kötü/kaba operatör pratiği sergileyen kişi için kullanılan argo, olumsuz bir terim.
Line of Sight (LOS)
Görüş hattı — VHF/UHF sinyallerinin engelsiz doğrudan ulaşabildiği mesafe/rota.
Log
Yapılan tüm QSO'ların kaydedildiği defter/dosya — kağıt veya dijital olabilir.
Log Tutmak (Kayıt)
Dinlenen istasyonun frekansı, saati, sinyal kalitesi gibi bilgilerinin not edilmesi — SWL raporu göndermek için gereklidir.
Lokal Osilatör
Süperheterodin alıcılarda, gelen sinyalle karıştırılarak sabit bir ara frekans (IF) üretmek için kullanılan, alıcı içindeki ayarlanabilir osilatör.
MGM
Bant planlarında dar ve geniş bant dijital modları (FT8, PSK31, RTTY gibi) belirtmek için kullanılan kısaltma.
MMDVM
Multi-Mode Digital Voice Modem — birden fazla dijital protokolü tek donanımda çalıştırabilen açık kaynak modem/hotspot yazılımı.
MUF / LUF
Maximum/Lowest Usable Frequency — iyonosferin belirli bir mesafe için yansıtabildiği en yüksek (MUF) ve kullanılabilir en düşük (LUF) frekans sınırları; bir bandın "açık" olması bu ikisi arasında kalmasıyla ilgilidir.
Multiplier
Contest puanını çarpan; genellikle farklı ülke/bölge/bant sayısı gibi çeşitlilik ölçütleri kullanılır.
Net
Belirli bir saatte, belirli bir frekansta düzenli olarak toplanan amatör grubu — TA73'te "çevrim" karşılığı.
Net Control
Bir net'i (çevrimi) yöneten, söz sırasını dağıtan operatör.
Numbers Station
Kısa dalgada şifreli sayı/harf dizileri yayınlayan, kökeni ve amacı çoğunlukla resmî olarak açıklanmamış gizemli istasyonlar.
NVIS
Near Vertical Incidence Skywave — anteni yere yakın tutup sinyali dik açıyla iyonosfere göndererek, 100-400 km gibi yakın-orta mesafelerde güçlü HF örtüşmesi sağlayan yayılım/anten tekniği.
Ohm Kanunu
Elektronikte temel yasa: Gerilim = Akım × Direnç (V=IR). Devre hesaplamalarının temelini oluşturur.
OM
"Old Man" — erkek amatör telsizciye hitap şekli (yaşla ilgisi yoktur).
PEP
Peak Envelope Power (Tepe Zarf Gücü) — özellikle SSB gibi genliği değişken modlarda sinyalin en yüksek anlık noktasındaki güç; bant planlarında izin verilen azami gücü belirtmek için kullanılır.
Pileup
Nadir/popüler bir DX istasyonunu aynı anda çağıran çok sayıda istasyonun oluşturduğu yoğun trafik.
Polarizasyon
Elektromanyetik dalganın salınım yönü (dikey/yatay/dairesel) — verici ve alıcı antenlerin polarizasyonu uyuşmazsa sinyal kaybı olur.
POTA
Parks On The Air — milli park/koruma alanlarından yayın yapma (aktivasyon) ve bu istasyonları avlama (hunter) etkinliği.
Propagasyon Tahmini
HF yayılım koşullarının (SFI, K-index gibi uzay havası verilerine dayanarak) günlük/saatlik olarak tahmin edilmesi.
PSK
Phase Shift Keying — verinin, taşıyıcının fazının sıçratılmasıyla iletildiği dijital modülasyon türü (PSK31, DMR, D-STAR gibi modların temeli).
PSK31
Klavye ile gerçek zamanlı yazışma yapılan, dar bantlı bir dijital haberleşme modu.
PTT
Push-To-Talk — konuşmak için basılı tutulan verici düğmesi.
Q Faktörü
Bir rezonans devresinin ne kadar dar ve keskin çalıştığının ölçüsü — yüksek Q, dar bant genişliği ve düşük kayıp anlamına gelir.
QAM
Quadrature Amplitude Modulation — genlik ve fazın aynı anda değiştirilerek tek sembolde daha fazla bit taşındığı, kablo interneti ve Wi-Fi'de yaygın modülasyon türü.
QRG
"Frekansım tam olarak nedir?" sorusu veya cevabı — bir istasyonun çalıştığı tam frekansı öğrenmek/bildirmek için kullanılır.
QRK
"Sinyalimin okunabilirliği nedir?" sorusu veya cevabı — RST'nin R (Readability) değerine karşılık gelen, tarihsel bir Q kodu.
QRL
"Frekans meşgul mu?" — bir frekansa geçmeden önce sorulur.
QRM
İnsan kaynaklı (başka sinyal/elektriksel gürültü) girişim.
QRN
Doğa kaynaklı parazit (örn. yıldırım/atmosferik gürültü).
QRO
Yüksek güçle çalışma — QRP'nin tersi.
QRP
Düşük güçle çalışma (genellikle ≤5W); aynı zamanda bir çalışma disiplini/hobi dalı.
QRQ
"Daha hızlı gönderir misiniz?" — CW (Mors) haberleşmesinde gönderim hızını artırma talebi.
QRS
"Daha yavaş gönderir misiniz?" — CW (Mors) haberleşmesinde gönderim hızını azaltma talebi, genellikle yeni başlayanlarla yapılan QSO'larda kullanılır.
QRT
Yayını/vericiyi kapatmak, faaliyeti bitirmek.
QRU
"Başka bir mesajınız var mı?" — genellikle "hayır, QRU" şeklinde yanıtlanır.
QRV
Hazır olmak/yayına/göreve hazır olmak.
QRX
Kısa süre bekleyin / birazdan tekrar çağıracağım.
QRZ
"Kim çağırıyor?" — frekansı dinlerken kimin sizi çağırdığını sormak için.
QSB
Sinyal gücünün inip çıkması (fading), genellikle iyonosferik nedenlerle.
QSD
"Anahtarlamanız bozuk/düzensiz" — CW gönderiminde sinyalin net çıkmadığını bildirmek için kullanılır.
QSK
Tam çift yönlü (break-in) CW çalışma — verici duraklarken anlık alıcıya geçiş.
QSL
Alındı/teyit onayı. Ayrıca görüşmeyi belgeleyen kartın da adı ("QSL kartı").
QSO
İki istasyon arasındaki doğrudan haberleşme/görüşme.
QSP
Bir mesajı başka bir istasyona iletmek/röle etmek.
QSY
Başka bir frekansa geçmek.
QTC
İletilecek/aktarılacak mesaj sayısı veya mesajın kendisi.
QTH
İstasyonun bulunduğu yer/konum. "QTH nedir?" = "neredesiniz?"
Radio ID
DMR ağında her cihaza/kullanıcıya atanan, çağrı işaretiyle ilişkilendirilen sayısal kimlik.
Rag Chew
Uzun, gündelik sohbet tarzı görüşme — kısa/resmi bir QSO'nun zıttı.
Reaktans (Xc / XL)
Kondansatör (Xc) veya bobinin (XL) alternatif akıma karşı gösterdiği, frekansa bağlı direnç; Xc frekans arttıkça azalır, XL frekans arttıkça artar.
Reflector / Bridge
Farklı dijital ağları veya sunucuları birbirine bağlayan merkezi köprü sistemi.
Renk Kodu (Color Code)
DMR'de 0-15 arası bir değer — aynı kanalda birden fazla röle olduğunda doğru röleyi seçmeyi sağlar, CTCSS'in dijital karşılığı gibi düşünülebilir.
Repeater Offset
Röleye giriş (TX) ve çıkış (RX) frekansları arasındaki sabit fark (örn. 2m'de -600 kHz, 70cm'de -7.6 MHz gibi).
Rezonans
Bir antenin/devrenin belirli bir frekansta en verimli ve en düşük SWR ile çalıştığı durum.
Rig
Telsiz cihazının/istasyonun genel adı (verici-alıcı).
RST
Readability-Strength-Tone: sinyal raporlama sistemi (Okunabilirlik 1-5, Güç 1-9, Ton 1-9 [CW için]).
RTTY
Radio Teletype — telsiz üzerinden dijital yazışmanın en eski biçimlerinden biri.
RX / TX
Receive (alım) / Transmit (gönderim) — alıcı ve verici frekans/fonksiyonlarını belirtir.
S-Metre
Alınan sinyalin gücünü S1-S9 (ve üzeri "+dB") ölçeğinde gösteren, alıcı üzerindeki gösterge.
SDR
Software Defined Radio — geleneksel analog devrelerin çoğunu yazılımla gerçekleştiren, bilgisayar/yazılım tabanlı radyo alıcı/verici mimarisi.
Selective Fading
Bir sinyalin farklı frekans bileşenlerinin iyonosferde farklı derecede sönümlenmesi — özellikle AM yayınlarda seste bozulmaya yol açar.
Serial Number
Contest'lerde her QSO'ya sırayla verilen, karşı tarafa bildirilen ardışık numara.
SFI
Solar Flux Index — Güneş'in radyo dalgası çıktısını ölçen gösterge; yükseldikçe yüksek HF bantlarının (10m/15m gibi) açılma ihtimali artar.
Shack
Amatörün istasyonunu kurduğu oda/köşe.
Silent Key (SK)
Vefat etmiş bir amatör telsizci için kullanılan saygı ifadesi.
SINPO Kodu
Kısa dalga dinleyicileri arasında yaygın sinyal raporlama sistemi: Signal (güç), Interference (girişim), Noise (gürültü), Propagation (yayılım istikrarı), Overall (genel değerlendirme) — her biri 1-5 arası puanlanır.
Sked (Schedule)
Önceden planlanmış, belirli bir saat ve frekansta gerçekleşecek özel bir dinleme/yayın buluşması.
Skip / Sıçrama
Radyo sinyalinin iyonosferden yansıyarak ufuk ötesine ulaşması.
Skip Zone (Sessiz Bölge)
Yer dalgasının ulaştığı nokta ile iyonosferden yansıyan gök dalgasının (skywave) geri düştüğü nokta arasında sinyalin hiç duyulmadığı halka şeklindeki bölge.
Smith Chart
Empedans ve yansıma katsayısını görselleştirmek, anten/hat uyumlamasını analiz etmek için kullanılan grafik araç.
SOTA
Summits On The Air — dağ zirvelerinden yayın yapma etkinliği.
Splatter
Aşırı modüle edilmiş bir sinyalin, ayrıldığı kanalın sınırlarını aşıp komşu kanallara taşması.
Split (çalışma)
Vericinin ve alıcının farklı frekanslarda çalıştırılması — genellikle pileup yönetmek için DX istasyonu tarafından kullanılır.
Sporadic-E (Es)
E tabakasında oluşan, düzensiz ve yoğun iyonlaşmış bulutlar şeklinde ortaya çıkan bir olay — normalde görüş hattıyla sınırlı VHF bantlarını (10m, 6m, bazen 2m) aniden uzak mesafelere açabilir.
SSB
Single Sideband — HF'te en yaygın sesli haberleşme modu (Üst/Alt yan bant, USB/LSB).
Straight Key
Geleneksel, tek kollu basit Mors anahtarı.
SWR
Standing Wave Ratio (Duran Dalga Oranı) — anten/hat uyumunu gösteren, 1:1'e ne kadar yakınsa o kadar iyi olan değer.
Sürücü Kademesi (Driver)
Vericilerde, zayıf bir sinyali son güç amplifikatörünün ihtiyaç duyduğu seviyeye getiren ara güçlendirme basamağı.
Talkgroup (TG)
DMR ağında birden fazla röle/kullanıcıyı aynı sanal kanalda buluşturan grup kimliği.
Tampon Katı (Buffer)
Osilatör ile sonraki kademe arasına konan, osilatörü sonraki devrenin yüklemesinden izole ederek kararlılığını koruyan katman.
TDMA
Time Division Multiple Access (Zaman Bölmeli Çoklu Erişim) — aynı frekans kanalının zamanı dilimlere bölünerek birden fazla konuşma tarafından sırayla paylaşılmasını sağlayan teknik; DMR'nin temelidir.
Topraklama (Ground/Earth)
Elektrik güvenliği ve bazı anten tiplerinde (vertical gibi) verimlilik için gereken referans/dönüş yolu.
Trans-Atlantik/Pasifik DX
Okyanus ötesinden gelen, genellikle zayıf ve zor yakalanan yayın istasyonlarını dinleme/loglama.
Transistör
Sinyali yükseltmek veya elektronik anahtar olarak kullanmak için kullanılan, modern elektroniğin temel yapı taşı olan yarı iletken bileşen.
UTC / GMT
Coordinated Universal Time — dünya genelinde saat dilimi farkı olmadan kullanılan ortak referans saat; log tutarken ve DX/contest'te yerel saat yerine tercih edilir.
Utility DXing
Yayın dışı (denizcilik, hava trafiği, askeri, meteoroloji vb.) telsiz sinyallerini dinleme/takip etme.
VFO
Variable Frequency Oscillator — cihazın ayarlanabilir frekans osilatörü/kanal seçici.
Voltaj Düşümü
Akımın, bir kablo veya bileşenin direnci üzerinden geçerken kaybettiği gerilim miktarı (V=I×R) — ince/uzun kablolarda mobil telsizlerde güç düşüklüğüne yol açabilir.
VOX
Voice Operated Exchange — konuşma algılandığında vericiyi otomatik olarak devreye sokan, elle PTT'ye basmayı gerektirmeyen sistem.
WAS
Worked All States — ABD'nin 50 eyaletinin tamamıyla QSO yapmayı hedefleyen ödül programı.
WebSDR
İnternet üzerinden, uzaktaki gerçek bir alıcıyı tarayıcıdan kontrol edip canlı dinleme imkânı sunan sistem.
WSPR
Weak Signal Propagation Reporter — çok düşük güçle gönderilen, otomatik çözülüp internet üzerinden raporlanan, yayılım koşullarını test etmeye yarayan zayıf sinyal modu.
XYL
"Ex-Young Lady" — bir amatörün eşi için kullanılan şakacı hitap, YL'nin evli hali.
Yagi-Uda Anteni
Bir aktif eleman ile ona eşlik eden direktör ve reflektör elemanlarından oluşan, yüksek kazançlı ve yönlü bir anten türü.
Yansıma Katsayısı
Bir hat üzerinde vericiye geri yansıyan sinyalin oranı; SWR değeriyle doğrudan matematiksel ilişkilidir.
YL
"Young Lady" — kadın amatör telsizciye hitap şekli.
Ön-Arka Oranı
Yönlü bir antenin ön yönü ile arka yönü arasındaki sinyal gücü farkı (dB); istenmeyen yönlerden gelen girişimi azaltmada önemlidir.
İyonosfer
Atmosferin, HF sinyallerini yansıtarak ufuk ötesi (uzun mesafe) yayılımını mümkün kılan üst katmanı.
Aramanla eşleşen bir terim bulunamadı.